Reddingshonden Westervoort bivak 2002.

Liemers

'We doen dit voor de familie van de vermiste persoon'

Foto Ed van Alem

Door onze verslaggeefster
De Gelderlander - 28 september 2002 - Liemers

WESTERVOORT/GROESBEEK - Eén of een paar keer per jaar komt de leden van ReddingsHonden Werkgroep Westervoort bij elkaar om een paar dagen stevig te oefenen. Deze keer wordt in de bossen van Groesbeek naar 'vermisten' gezocht.

Foto: Ed van Alem

Het lijkt een fluitje van een cent, een 'slachtoffer' vinden in de bossen bij Groesbeek. De plattegrond van het gebied dat groepsleider Daan Baljeu staat te bestuderen, ziet er zo geordend Nederlands uit rechte paden en rechte vakken dat deze oefening toch in een mum van tijd tot een goed eind moet zijn gebracht.

Maar het is een pikdonkere nacht, ondanks de zaklampen. Het hoofdpad is recht en goed te vinden, maar op de plek waar volgens de kaart een zijweg zou moeten zijn, is alleen heel dicht struikgewas. Is dit wel goed? Toch maar beginnen hier.

Een sigaret wordt aangestoken. De richting van de rook de windrichting bepaalt hoe de groep van zes met de honden door het gebied gaat lopen. Daarna stelt de groep zich in een rechte lijn op over een afstand van pakweg honderd meter. Op het startsein 'linie voorwaarts' begint iedereen te lopen. De honden rennen kwispelend heen en weer. Erg alert komen ze niet over; het is meer alsof ze gezellig worden uitgelaten door hun bazen.

Baljeu houdt scherp in de gaten dat de onderlinge afstand niet te groot wordt, want in het dichte struikgewas kan het slachtoffer 'overlopen' ofwel gemist worden.

Of dit nog wat gaat worden?, vraagt de leek zich inmiddels af.

Maar dan slaat een van de honden als een gek aan. Een voor slachtoffer spelend lid van de hondenbrigade is gevonden.

De hond van Elly Gebraad is de winnaar van de groep. Met honderdduizend complimentjes wordt hij overladen terwijl hij ondertussen fanatiek aan zijn speeltje kluift een flesje dat hij alleen krijgt als hij een slachtoffer heeft gevonden. "Daar doen ze het werk allemaal voor, voor dat speeltje", zegt brigademan Leo Vroon.

De oefening is bijna klaar. Alle honden mogen nu om de beurt het slachtoffer 'vinden'. Dan keert de groep terug naar de basis en hun tenten, elders in het bos.

De ReddingsHonden Werkgroep Westervoort is er drie dagen op bivak. Stevig oefenen met de honden, maar ook gezellig onder elkaar zijn. Minstens één keer per jaar doen ze dit, naast de wekelijkse trainingsbijeenkomsten.

42 mensen telt de vrijwilligersorganisatie die begon in 1989. In de loop van de jaren is de hondenbrigade steeds professioneler geworden. "Eerst waren er de mensen met de honden, toen kwamen er ook duikers en klimmers bij en geavanceerde apparatuur, tot en met GPS, een navigatiesysteem", zegt John van Norden. "Goede spullen zijn belangrijk, maar het kan nooit zo zijn dat die belangrijker worden dan de honden."

De manier van africhten van de honden is 'zachtaardig'. "Daarom zijn er zoveel vrouwen bij de groep", zegt Vroon. "Mannen zijn meer macho, moeten honden hebben die het pakwerk doen."

Betty Linneman wil het verschil in africhten wel verduidelijken. "Je kunt schreeuwen tegen een hond dat hij als de sodemieter naar een schuur moet om iets te pakken, maar je kunt ook zeggen: ga daar maar eens kijken, daar ligt misschien iets lekkers."

"Zonder dwang kun je hetzelfde bereiken als met dwang", vult voorzitter Louise Smits aan. "Je zult het alleen wat vaker moeten oefenen."

Verschillende honden lopen op de training rond. "Alle soorten zijn geschikt, alleen een mopshond niet, want die heeft een te korte neus", zegt Van Norden. Het mogen ook geen honden zijn die achter het wild aangaan.

Op de bivak worden de honden getraind voor het echte werk. Politiekorpsen maken gebruik van de diensten van de brigade om vermiste personen op te sporen en ook wordt nauw samengewerkt met het TROS-tv-progamma Vermist.

De kosten bij het inzetten in Nederland neemt de hondenbrigade voor eigen rekening. Moet ze naar het buitenland, dan betaalt de reisverzekering van de vermiste persoon. "Gemiddeld zo'n 25 keer per jaar worden we ingezet om vermiste personen op te sporen", zegt Smits. "Soms rukken we maar twee keer uit. Maar goed ook, want als wij uitrukken, betekent dat toch dat anderen in de ellende zitten."

Bij een inzet jaagt de adrenaline niet alleen door het lijf van de hond, maar ook door dat van zijn baas. Er bestaat natuurlijk altijd de kans dat ze het slachtoffer niet meer levend aantreffen. "Als het gaat om iemand die vijf weken in het water heeft gelegen, dan is dat natuurlijk geen pretje", zegt Gerrit Spaan.

Dat betekent dat ze heel gedreven moeten zijn. En dat zijn ze allen. "We doen dit voor de familie van de vermiste. Voor de achterblijvers is het belangrijk ze zekerheid te geven. Niks is zo erg als onzekerheid", aldus Smits.